O WSPÓLNEJ MOWIE CYWILIZACJI/ CENA NIEŚMIERTELNOŚCI

1. CENA NIEŚMIERTELNOŚCI

Popkultura jest jak dodatkowa warstwa atmosfery. Oddychamy nią, nawet nie zdając sobie z tego sprawy. Tym samym zbiorowa nieświadomość społeczeństw chłonie współczesne odpowiedniki Jungowskich archetypów. James Bond, Marylin Monroe, Kurt Cobain, Geralt z Rivii, Gandalf, Hulk, Daenerys Targaryen i legiony innych postaci… Oto współczesne archetypy.

Tak, postacie realne są przemieszane z fikcyjnymi nieprzypadkowo.

Zastanawiałeś się nad tym, co oznacza bycie bogiem? – spytał. Miał brodę i czapeczkę baseballową. – To oznacza odrzucenie egzystencji materialnej i przemianę w mem: coś, co trwa wiecznie w umysłach ludzi, jak dziecięca piosenka. Znaczy to, że każdy odtwarza cię sam w swoim umyśle. Praktycznie nie masz już tożsamości. Stajesz się tysiącem aspektów tego, czego pragną od ciebie ludzie. A każdy pragnie czegoś zupełnie innego. Nic nie jest stałe, nic nie jest niezmienne. 

Neil Gaiman (Amerykańscy bogowie)

Oto cena bycia ikoną, legendą, celebrytą, pseudo-bogiem. Tracisz tożsamość, coraz bardziej obrastasz w fikcję, by zakorzenić się we współczesnej mitologii. Niby zyskujesz nieśmiertelność. Ale to już nie Ty. 

Nie odnajdując zbyt wiele radości w świecie materii szukałem jej gdzie indziej. Niezmiernie kusiła mnie wizja losu straceńca-artysty. Wolałem być pośmiertną legendą niż człowiekiem. Ale obrzydzenie do szeroko pojętego fałszu zaczęło dawać mi się we znaki, jaka jest cena tych chorych marzeń.

Cóż… Teraz wolę pozostać w cieniu swoich opowieści. Ukrywać twarz za maskami swoich postaci tak, by nikt nie doszukiwał się w tym prawdy.

Przecież to ostatnia rzecz, której możesz oczekiwać od artysty.

 

2. O WSPÓLNEJ MOWIE CYWILIZACJI

Przedzierając się przez każdy kolejny dzień, w wolnych chwilach wyłapuję strzępki tego, co nazywam współczesną mitologią. W muzyce, książkach, grach i filmach. W codziennym mrowiu fikcji mogę wyłapać zaledwie parę ziaren prawdy.

W sumie… Rzeczywistość składa się głównie z iluzji. Słowa z ust polityków, dziennikarzy, naukowców, kapłanów to często fantastyka najniższych lotów. A jednak nasz świat na niej stoi. Przecież obserwowanie rzeczywistości to też wychwytywanie drobinek prawdy z zakłamanego obrazu.

Teza, iż lepiej obejrzeć House of Cards od Wiadomości jest ryzykowna. Oczyma wyobraźni widzę jak publiczność, dzielącą się pospiesznie na dwie drogie armie. Spokojnie, nie do tego zmierzam. Poza tym żartowałem.

Chodzi mi o to, iż mimo pozornie niskiego stopnia pragmatyczności, popkultura jest istotniejsza niż się wydaje. Ze współczesnej mitologii chłoniemy archetypy, które tworzą naszych głowach wzorce zachowań i punkty odniesienia. W pewnym sensie jesteś tym, co czytasz. Jesteś tym, czego słuchasz. Jesteś tym, co oglądasz.

Zastanawiam się nad częścią mnie, która została utkana z urywków cudzych snów. I nad znajomościami, które nie miałyby racji bytu, gdyby nie wspólna muzyka, filmy, książki, gry i seriale. To skłania mnie do myśli, iż jeśli istnieje jakikolwiek uniwersalny język – jest nim popkultura.

Biorąc pod uwagę, ile mam czytelniczych, filmowych, muzycznych i wszelkich innych zaległości, posługuję się nim zaledwie na poziomie komunikatywnym. Po przeczytaniu pewnej książki mocno uświadomiłem sobie własne braki…

Powyższe myśli zostały wygenerowane pod wpływem lektury Podwójnej tożsamości bogów Michała Cetnarowskiego. Dopiero po jej ukończeniu zdaję sobie sprawę wiem jak okropnie potrzebowałem tej książki na swojej wirtualnej półce. Ten chaotyczny przewodnik po światach współczesnej mitologii pozwolił mi zrozumieć przede wszystkim, ile jeszcze przede mną białych plam i zaległości – przede wszystkim komiksowych. To bardzo istotne, żeby w końcu je nadrobić.

W końcu chodzi o uniwersalny język. W przypadku osobnika o nieco wygaszonych instynktach społecznych ten wniosek ma ogromne znaczenie.

 

Podobne

2 komentarze

  1. Prawda na pewno nie leży w popkulturowych opracowaniach antropologicznych. Te stanowią bowiem skuteczny sposób na zwiedzenie.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *